DEN HAAG (GPD) – De Nederlandse geheime dienst AIVD richt zijn vizier meer op het buitenland, daar komt nu het gevaar vandaan. ‘Forward defense’ noemt de dienst dat. Vijf vragen en antwoorden over de nieuwe strategie.
- Forward defense, wat is dat?
In goed Nederlands ‘voorwaartse verdediging’. ‘Het doel is dreigingen aan te pakken voor ze Nederland bereiken’, aldus Gerard Bouman, hoofd van de Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdiensten (AIVD). De AIVD stuurt daarom meer mensen naar het buitenland om zelf informatie te verzamelen, bleek tijdens de presentatie van het jaarverslag van de geheime dienst.
- Wat is de aanleiding voor deze strategie?
De dreiging van moslimextremisten in Nederland is flink afgenomen, stelt de AIVD, terwijl die van jihadisten, strijders die een heilige oorlog willen voeren, in het buitenland juist is toegenomen. Zo zijn landen als Syrië, Iran en Pakistan in Nederland actief op zoek naar geheime informatie om chemische en nucleaire wapens te kunnen maken. Ook waarschuwt de AIVD voor Nederlandse jihadisten die naar bijvoorbeeld Jemen, Pakistan of Somalië gaan om daar te vechten of een training te volgen.
Zo werden in Kenia in juli 2009, op grond van AIVD-informatie, vier Nederlandse mannen aangehouden die ervan werden verdacht op weg te zijn naar Somalië om daar deel te nemen aan de heilige strijd. Bij terugkeer naar Nederland zouden deze personen een gevaar kunnen vormen, aldus de AIVD.
- Hoe pakt de AIVD dit aan?
De dienst werkt samen met zo‘n 180 andere inlichtingendiensten. Agenten van de AIVD verzamelen ook zelf informatie in het buitenland. Zo zijn er permanent elf medewerkers in het buitenland gestationeerd die nauw contact houden met de diensten daar om snel te kunnen handelen. ‘We hebben meer mensen ingeschakeld en dat zullen er alleen maar meer worden’, aldus Bouman.
De dienst gaat daarnaast gerichter kijken naar reisbewegingen. Wie reist er
naar Pakistan of Somalië? En wie reist er vanuit die gebieden naar
Nederland? Daarnaast wordt op internet gespeurd naar aanwijzingen. ‘Het kan
zijn dat terroristen in Nederland een doelwit zoeken dat in een ander land
niet te treffen is’, zegt Glenn Schoen, terrorisme-expert bij adviesbureau
Ernst & Young.
- Is dit niet te veel gevraagd voor een inlichtingendienst van een klein land?
De capaciteit van de AIVD is de laatste jaren sterk uitgebreid. De dienst kan dus actief zijn in meerdere landen, stelt Schoen. Niettemin blijft de AIVD afhankelijk van samenwerking met andere inlichtingendiensten, vult Edwin Bakker, terrorismeonderzoeker bij Instituut Clingendael, aan. ‘Maar afhankelijk zijn, is vervelend.’ Bovendien kunnen dreigingen snel veranderen. ‘De kans is groter dat je dan iets mist’, aldus Bakker.
- Gaat dit ten koste van de waakzaamheid in Nederland?
Nee, stelt AIVD-hoofd Bouman. Er blijft volgens hem aandacht voor radicale
bewegingen, of die nu links, rechts of islamitisch zijn. Terrorisme-expert
Bakker is niet bang voor het verslappen van de aandacht. Volgens hem weet de
AIVD goed wat er in Nederland aan de hand is en is er veel contact met de
politie en gemeenten. ‘Er zijn dus meer partners die ‘meekijken’. Gemeenten
hebben speciale radicaliseringsteams en weten goed wat er speelt.’
Extra informatie:
Jaarverslagen
AIVD zijn doorzoekbaar op onderwerp en binnen een periode, bijvoorbeeld
Extremisme 2008-2009.
De gevonden documenten zijn op te slaan onder Mijn verslag en in zijn geheel
down te loaden.
Het integrale jaarverslag is dat ook: klik
hier
Sorteer reacties
U kon tot 20-05-2010 reageren op dit artikel.