DEN HAAG - PvdA en ChristenUnie willen haast maken met invoering van kilometerheffing. Maar lost dat systeem de files wel op? Rekeningrijden-expert professor Erik Verhoef van de Vrije Universiteit in Amsterdam: ‘Als dit niet werkt, mogen ze me publiekelijk aan de schandpaal nagelen.’.
Nu het fileleed in Nederland veel sneller om zich heengrijpt dan verwacht, klinkt de roep om haast te maken met de kilometerheffing. Terecht, vindt professor Erik Verhoef van de Vrije Universiteit in Amsterdam. ‘Variabele tol werkt écht tegen de files.’ Verhoef geldt in wetenschappelijke kring als dé autoriteit op het terrein van het beprijzen van het auto- en vrachtverkeer.
Scepsis
De afgelopen jaren heeft hij de scepsis op dit punt laten varen. De ervaringen die inmiddels in het buitenland zijn opgedaan sterken hem in de overtuiging dat automobilisten de spits gaan mijden als het autorijden op drukke uren duurder wordt gemaakt.
‘Beprijzen is zeer effectief. De Zweden hebben het recent rond Stockholm gedaan en daar nam het verkeer met dertig procent af! In Singapore werkte het in eerste instantie zelfs té goed. Daar nam het verkeer bij aanvang met ruim veertig procent af, wat tot problemen leidde op andere routes.
Of het systeem werkt hangt er wel vanaf of je het slim doet. Het heeft geen zin om alle in Nederland gereden kilometers duurder te maken. Het werkt pas als de tarieven variëren naar tijd en plaats.’
Sneller
Grote delen van het bedrijfsleven, het instituut OESO en de beoogde coalitiepartijen PvdA en Christenunie willen zoveel geduld niet opbrengen. Het moet en kan sneller, is de gedachte.De vrees dat automobilisten toch gewoon doorrijden, hoe duur de overheid dat ook per kilometer maakt, is ongegrond, meent Verhoef. ‘Zonder een variabele kilometerheffing is er niks te doen aan de file-ellende. De kilometerheffing drijft de automobilist niet het openbaar vervoer in. Hij past het tijdstip aan waarop hij de weg opgaat. Als dit niet werkt, mogen ze me publiekelijk aan de schandpaal nagelen.’
Gratis
Het is een misvatting dat het benodigde geld beter wegen kunnen worden aangelegd, aldus de hoogleraar. ‘Zonder de heffing levert extra asfalt weinig op. Dit is een schaarstevraagstuk en wij economen kijken dan naar twee dingen. De capaciteit en de prijs. De wegcapaciteit is in Nederland redelijk voor mekaar. Maar aan de prijs hebben we niets gedaan. Het Nederlandse wegennet is als een supermarkt waar je aan het begin van het jaar een vast bedrag betaalt waardoor je een jaar lang gratis vlees kan halen.
De biefstuk is er net zo duur als het gehakt. Dus is de biefstuk al in februari op. Meer asfalt erbij betekent het probleem proberen op te lossen door nog meer biefstuk in de winkel te leggen. Maar dat haalt natuurlijk niks uit, eerst zul je de biefstuk duurder moeten maken dan het gehakt.’
Verlies
De invoering van kilometerheffing kost een klap geld, maar daar staat ook wat tegenover, voert Voerman aan. Als automobilisten en vrachtwagenchauffeurs minder lang in de file staan, gaan ook minder arbeidsuren verloren.
‘Het Centraal Plan Bureau (CPB) heeft berekend dat de welvaart in Nederland er met 1,5 miljard euro op vooruit gaat. Daarbij is de tijd dat we niet in de file staan omgerekend in geld.’
Sorteer reacties
U kon tot 07-07-2007 reageren op dit artikel.