Foto: EPA
DEN HAAG - Stel: Griekenland gaat failliet, voor hoeveel miljard gaan de Nederlandse belastingbetalers en ondernemingen dan het schip in? Hier is de rekening uit Athene.
Zie ook:
- Pensioenfondsen
Kan de Griekse overheid zijn schulden niet terugbetalen, dan kunnen ook pensioenfondsen (deels) naar hun beleggingen fluiten. Volgens een overzicht van afgelopen zomer hebben Nederlandse pensioenfondsen hun Griekse staatsobligaties echter al grotendeels van de hand gedaan.
Zo had ambtenarenpensioenfonds ABP eind 2009 2,3 miljard aan Griekse leningen in portefeuille. Een jaar later was dit nog maar 537 miljoen, op een totaal vermogen van 237 miljard euro.
Sindsdien hebben pensioenfondsen hun posities in Griekse staatsleningen alleen maar verder afgebouwd, zegt Gert Kloosterman van de Pensioenfederatie. "Veel pensioenfondsen hebben hun positie in Griekenland helemaal en anderen goeddeels afgebouwd." Dat betekent dat de fondsen dus maar beperkt geld verliezen als Griekenland 'failliet' gaat.
Indirect hebben de pensioenfondsen veel meer last van de eurocrisis, juist van de langdurige malaise en onrust op de Europese beurzen, zegt Kloosterman. "Dat komt doordat Europese overheden er niet in slagen om met een geloofwaardig pakket oplossingen te komen."
- Belastingbetaler
In mei 2010 heeft Nederland 4,7 miljard euro aan leningen toegezegd aan Griekenland en daarvan is iets meer dan de helft verstrekt. Daarnaast geeft ons land via het Internationaal Monetair Fonds nog eens 800 miljoen euro.
"Als Griekenland failliet gaat, is het niet zo dat Nederland niks terug krijgt", zegt econoom Michiel Bijlsma van het Centraal Planbureau (CPB). "Dan krijgen we maar een deel daarvan terug, bijvoorbeeld veertig procent."
Afgelopen zomer heeft Griekenland van de eurolanden opnieuw financiële steun gekregen. Dat tweede steunpakket is echter formeel nog niet goedgekeurd. Zolang dat niet het geval is, hoeft dat pakket de Nederlandse belastingbetaler dus geen geld te kosten.
- Banken
Nederlandse banken zouden in de problemen kunnen komen door afschrijvingen op leningen aan de Griekse overheid en Griekse bedrijven. "Als de Griekse overheid zijn leningen niet meer kan betalen, komen ook Griekse bedrijven in de problemen", zegt CPB'er Bijlsma.
Maar de kans dat Nederland opnieuw geld moet steken in noodlijdende banken, acht hij niet zo groot. "Dat is in Nederland waarschijnlijk niet aan de orde. Het gaat om relatief kleine bedragen."
Nederlandse banken hebben hun Griekse obligaties de laatste maanden snel van de hand gedaan. Zo zit de Rabobank nog voor 'slechts' 104 miljoen euro in Griekenland. ING loopt het meeste risico: de Griekse obligatieportefeuille heeft een omvang van ruim een miljard euro.
Toch zal de bank niet in problemen komen bij een Grieks faillissement, zegt een woordvoerder. "Het bedrag dat we nog aan Griekse staatsobligaties in onze boeken hebben staan, is even groot als de winst die we in 3 maanden halen", nuanceerde hij. SNS Reaal heeft nog 43 miljoen euro aan Griekse staatsobligaties en Aegon heeft nog 39 miljoen tegoed van Griekse overheden, banken en bedrijven.
Faillissement van Griekenland zorgt ervoor dat de banken dit jaar met minder winst afsluiten. "Maar veel banken kunnen de afwaardering hebben", zegt analist Ineke Valke, analist bij Theodoor Gillissen.
Het grootste probleem zit niet bij de particuliere banken, maar bij de ECB, de 'nationale bank' van de eurozone. Die heeft voor tientallen miljarden aan Griekse obligaties opgekocht. Worden die waardeloos, dan zullen de eurolanden dat verlies moeten dragen.
- Consumenten
Nederlanders met een (tweede) huis in Griekenland weten het al langer: de huizenmarkt in het land staat er slecht voor. Al sinds 2009 dalen de prijzen met circa 4 procent per jaar. Dat probleem wordt alleen maar groter, want de staat gaat gedwongen afstand doen van grote stukken land en onroerend goed. Bij faillissement zal de huizenprijs nog verder kelderen.
Griekse producten zullen in Nederland aanvankelijk slecht beschikbaar zijn: Griekse exporteurs kunnen door instorten van het monetaire systeem niet bij hun geld: toen Argentinië in 2001 failliet ging viel ook daar de export volledig stil. Op lange termijn kunnen Griekse producten weer interessant worden: een faillissement zal gepaard gaan met forse inflatie, waardoor Griekse feta hier een stuk goedkoper wordt.
Overigens valt het met de import van Griekse producten - vooral groente, fruit en kleding - erg mee. Griekenland is volgens het CBS het land waar we in verhouding tot de export het minst uit importeren: de handelsrelatie, goed voor 'slechts' 2,9 miljard per jaar, bestaat voor maar liefst 86 procent uit export.
Welke gevolgen heeft een Grieks faillissement?
Sorteer reacties
