Volledig scherm
© Thinkstock

UWV-Zwartboek deel 1: De inspanningsverplichting

Uitkeringsgerechtigden met arbeidscapaciteit zijn verplicht zich voldoende in te spannen om werk te vinden. Zo moeten ze zich inschrijven als werkzoekende, beschikbaar zijn voor arbeid, aantoonbaar voldoende solliciteren en zich houden aan de afspraken die ze (digitaal) met de werkcoach van UWV maken. Overtredingen van de regels kan leiden tot maatregelen zoals het (tijdelijk) verlagen of zelfs stopzetten van de uitkering. Klinkt redelijk, toch?

Een bloemlezing uit de honderden reacties die de Stentor binnenkreeg

Nog in conclaaf

Ze heeft jarenlang gewerkt, ook tijdens ziekte en verlof. Maar tegen de reorganisatie was ze niet bestand. Werkloos per 1 oktober 2013. Ze ging in conclaaf met werkgever en jurist over de afvloeiing, solliciteerde die eerste weken nog niet. Wel had de Westervoortse haar cv ge-upload op diverse vacaturesites. ,,Het was destijds nog niet duidelijk of dit een sollicitatieactiviteit was en dat het geregistreerd diende te worden via de werkmap op de site van UWV. Januari 2014 op gesprek geweest waarbij consulent vroeg waarom ik in oktober niet gesolliciteerd had. Hierbij werd aangegeven dat het zetten van een cv op een vacaturesite ook een sollicitatieactiviteit is. Maar er valt niet te achterhalen wanneer een cv ge-upload wordt, wel wanneer je je geregistreerd hebt op die site. UWV heeft dit alsnog gezien als het niet voldoen aan mijn sollicitatieplicht. Gevolg: 4 maanden (periodes) gekort voor 25%! . Terwijl je al op 70% staat.’’

Zo accuraat als het korten op haar uitkering ging, zo belabberd is de hulp die ze overigens kreeg van UWV. ,,Welke hulp dienen ze te bieden dan? Ik zit nu bijna acht maanden in de WW. Begin dit jaar heb ik een evaluatie gehad en afgelopen week is voor het eerst contact opgenomen met mij voor een vacature. De rest mag je allemaal uitzoeken via de site. Het maakt me boos. Ik heb jarenlang gewerkt, ook tijdens ziekte en verlof. Ben eerlijk geweest door toe te geven dat ik inderdaad niet op vacatures in de maand oktober gereageerd heb. Er komt een hoop bij kijken als je geen baan meer hebt, je moet van alles regelen op financieel gebied, gaat in conclaaf met je werkgever en jurist, moet nog dingen uitvechten. Een eerste waarschuwing was meer op z'n plaats geweest, vooral omdat het puur om de maand ging na mijn ontslag.’’

Drie maanden uitkering kwijt

Je bent 42 en voor het eerst van je leven doe je een beroep op een uitkering. Het was voorjaar 2013, de Zwollenaar zoekt zich een weg in het woud van informatie. ,,Je wordt overspoeld met info. Je probeert je weg daarin te vinden en je zo netjes mogelijk aan de regeltjes te houden. Je maakt een klein ‘foutje’; je bent te laat met het doorgeven van je sollicitatieactiviteiten middels internet. Terwijl je wel sollicitaties hebt gedaan, wordt je uitkering als beloning drie maanden ingehouden. Telefoneren en een bezwaarschrift indienen geeft dat je medewerkers aan de lijn krijgt en deze tonen geen enkel menselijk begrip. Je krijgt duidelijk het gevoel dat je een grote boef bent. Dat je vanaf je 19e af aan altijd gewerkt hebt, maakt niet uit.’’

De Zwollenaar kan er niet over uit. Hij vindt de bejegening ‘grof schandalig’. ,,Er is geen menselijkheid te bespeuren bij het UWV. Ik zal hier niet zeggen wat ik diep van binnen van het UWV vind, maar het is niet netjes. Je voelt je al niet prettig in de situatie waarin je zit. Je kunt al geen werk vinden en zij geven je het gevoel dat je een grote boef bent. Het is al erg moeilijk om uit de depressie te komen en een dergelijke behandeling door het UWV drijft je richting destructief handelen.’’

Gekort, ondanks 26 sollicitaties

,,Mijn dochter van 25 jaar heeft begin februari haar HBO-diploma behaald en gaat daarna naar het UWV voor een uitkering omdat ze geen werk heeft. Bij het UWV krijgt ze te horen waar ze aan moet voldoen om voor die uitkering in aanmerking te komen. Ze moet minimaal 20 sollicitaties per maand doen op MBO- en HBO-niveau. Nu heeft ze begin april werk gevonden (gelukkig) en komt vlak daarna bij het UWV. Hier wordt gezegd dat ze € 300,00 gekort wordt op haar uitkering omdat ze alleen heeft gesolliciteerd op HBO-functies. Het maakte niet uit dat ze 26 sollicitaties in plaats van 20 had gedaan. Ze had ook op MBO-functies moeten solliciteren. Puur machtsmisbruik en een verkeerde interpretatie van de Wet. Wat is nu de bedoeling van de wet? Juist, dat ze solliciteren en hun best doen aan werk te komen. Als er toch voldoende HBO-vacatures zijn, dan is het toch logisch dat ze alleen dáár op solliciteert?"

Deze vader uit het Sallandse Heeten is woedend. ,,Helaas moet je naar het UWV voor een uitkering maar als je dan zo schandalig behandeld wordt. Mijn eerste reactie was er naartoe te gaan en ze goed de waarheid te zeggen. Ik was dus HEEL erg boos. Ik voel onmacht waar je, kennelijk, niet tegenin kunt gaan omdat het ‘de regeltjes’ zijn waar je aan hebt te voldoen?"

De bui van de klantmanager

,,Mijn zoon is in juli en augustus 2013 “te werk gesteld” bij een cateringbedrijf. Dit was prima want zo kon hij werkritme opdoen. Hij draaide fulltime diensten mee. Wegens miscommunicatie tussen zijn begeleider en de klantmanager bleek dat hij volgens het UWV drie keer verzuimd heeft om op een afspraak te komen. Een afspraak is hij inderdaad vergeten maar de andere zouden de begeleider en de klantmanager met elkaar afstemmen. Zijn uitkering werd per direct (1 oktober 2013 ) stopgezet. Op dat moment mocht hij ook niet meer werken bij het cateringbedrijf. Toen begon de ellende pas goed. Op de vraag waar hij informatie kon krijgen over regels rondom sanctiebeleid werd hij van het kastje naar de muur gestuurd. Op het moment van schrijven hebben we dit nog steeds niet kunnen bemachtigen. Het vermoeden is dat je overgeleverd bent aan de bui van de klantmanager. Hij kon in ieder geval niet direct opnieuw een uitkering aanvragen. Uiteindelijk is hij half december weer “te werk gesteld” bij een broodfabriek. Samen met het UWV en het uitzendbureau was er geregeld dat hij minimaal twintig uur per week aan de slag kon. Dat klinkt heel positief ware het niet dat hij de eerste weken hooguit 12-16 uur per week aan de slag kon. Mijn zoon wilde graag 36 uur vol maken maar dat was niet mogelijk. Het vreemde was wel dat er elke keer meer jongelui werden aangenomen. Uiteindelijk werd het per week minder uren en nu loopt hij weer volledig thuis. Met die paar uurtjes per week per medewerker kan het UWV de cijfers natuurlijk mooi opkrikken! Tot overmaat van ramp bleek er iets niet goed gegaan te zijn met de aanvraag van een aanvullende uitkering met als gevolg dat op de dag van vandaag hij nog steeds geen uitkering heeft. Feitelijk betekent het dat de opgelegde sanctie inmiddels geresulteerd heeft in zes maanden leven zonder geld dus een boete van € 4500,-. Uiteraard hebben we een bewaarschrift ingediend maar volgens het UWV is die nooit aangekomen. Het bezwaar wordt niet behandeld omdat we niet kunnen aantonen dat de brief is verzonden. Dat mijn zoon inmiddels hoge schulden heeft en de huidige situatie tot wanhoop drijft maakt kennelijk niet uit! Het UWV verschuilt zich achter regeltjes. Hoezo helpen, hoezo wij hebben antwoord op al uw vragen, hoezo heldere communicatie. Het is een puinzooi maar volgens het UWV is het allemaal prima geregeld. Om machteloos van te worden!"

Deze Apeldoornse vader noemt de dienstverlening ronduit slecht. ,,Je wordt behandeld als iemand die niet wil werken. Er moet overal op gesolliciteerd worden maar er wordt niet gewerkt aan sollicitatiebegeleiding. De administratie is niet op orde maar dat ligt natuurlijk nooit aan het UWV.’’ Hij voelt zich machteloos en vindt de werkwijze ‘demotiverend’. ,,Je weet nooit waar je aan toe bent, ik heb totaal geen vertrouwen in UWV-medewerkers. Dat is ook de reden dat ik vooralsnog mijn naam niet wil noemen.’’

U Wordt Vernederd

Begin april heb ik een afspraak met de werkcoach gehad te Zwolle, omdat ik wederom geen werk had. Ik zat nog geen minuut en er werd direct gezegd dat ze me met 25% gingen korten op mijn aanvulling WW. Zelfs mijn vakantiegeld wordt gekort! Hiervoor had ik een jaar lang hard gewerkt...’’ De inwoner van Hasselt is des duivels. ,,Het ging over een periode vanaf week 46 in 2013 tot week 9 van 2014. Ik werkte via een uitzendbureau volledig vijf dagen (36 uur) maar nu bleek dat ik in deze periode door had moeten solliciteren. Dit was totaal niet bekend bij mij. Nu heb ik gelukkig weer werk voor 38 uur, ook via een uitzendbureau. Ik solliciteer nu wel door om te voorkomen dat ik nog meer gekort wordt op mijn aanvulling. Maar nu krijg ik weer boze reacties van uitzendbureaus in verband met valse sollicitaties van mijn kant, omdat ik al werk heb. Maar ik moet dit doen in verband met de stomme regels bij het UWV (U Wordt Vernederd).

De hulp van UWV vind ik bar slecht. Ik wilde mezelf laten omscholen, maar potje was leeg (dankzij kornuiten uit Den Haag met hun wanbeleid). Ik weet dat het goed kan, want in 2010 was ik ook al eens werkloos en toen heb ik een afspraak gehad met een werkcoach. Deze ging kijken wat ik leuk zou vinden en gaf tips hoe mijn sollicitatiebrief en cv kon verbeteren. Tegenwoordig zijn de werkcoaches er niet meer om te helpen voor het vinden van een goede passende baan, maar zitten ze er alleen nog maar voor om de mensen die het al totaal niet breed hebben nog meer in de problemen te laten komen door ze boetes op te leggen of te korten op hun aanvulling. Tijdens de afspraak met de werkcoach was ik zeer boos op haar. Ik vroeg of ze nog meer te melden had en vroeg meteen om reiskostenvergoeding, want ik moest al het kleingeld wat ik had in de tank van de auto stoppen om in Zwolle te kunnen komen. Ik ben direct opgestapt en terug naar huis gegaan. Hier had ik niets aan, zei ik.’’

Wat de werkwijze van UWV met hem doet? ,,Uhm, ik zal maar niet met enge ziektes gaan werpen. Maar hierdoor krijg ik financiële problemen. En ik ben helemaal DES DUIVELS omdat ze naast de vier maanden die ze al korten met 25%, ook nog eens mijn vakantiegeld gaan korten... Ik zeg: Het is één groot drama, daar bij het UWV!"

  1. 'Door Eurlings betaalde provincie fors mee aan wegen'
    Video

    'Door Eurlings betaalde provincie fors mee aan wegen'

    Het is vooral door toedoen van voormalig minister Camiel Eurlings dat de provincie Overijssel in de periode 2006-2015 veel meer dan andere provincies heeft bijgedragen aan aanleg en onderhoud van rijkswegen en het oplossen van infrastructurele knelpunten. Dat zei staatssecretaris en kandidaat-Tweede Kamerlid Sharon Dijksma zaterdag in een verkiezingsdebat op de vraag van CDA-Kamerlid Pieter Omtzigt hoe het mogelijk is dat Overijssel relatief veel meer geld kwijt is aan wegen dan andere provincies.