APELDOORN - Uitgeverij Lubberhuizen gaf in de serie 'Literaire wandelingen' eerder boekjes uit van schrijvers over steden als Amsterdam, Antwerpen, Leiden.
Hans Warren schreef over zijn geliefde Zeeland en nu is er een boekje over De Hoge Veluwe: 'De pen in het zand'. Schrijvers Arno van der Valk en Dick van der Klis leiden wandelaars en fietsers door het park, met teksten van de schrijvers en dichters die hier kwamen. Dat zijn er veel meer dan je zou verwachten. De natuur, de stilte dan wel eenzaamheid en de musea hebben veel literatoren gelokt. De literaire zwerftocht is ingedeeld in vier 'rondjes' dan wel hoofdstukken. Het eerste betreft een wandeling over de Hoge Veluwe als park. Dat levert niet alleen maar verheven bespiegelingen over de natuurpracht op. Zo schrijft A.F.Th. van der Heijden over een bezoek van Tibbolt 'Movo' Satink in de 'Movo Tapes'. Die treft er geen loslopend wild. Wel een vrijend paartje. En hoofdfiguur Maltus uit de gelijknamige roman van Hans den Hartog Jager heeft het over alle geëffende paden, de geverfde hekken en de wildstand die keurig wordt beheerd. Hoezo natuur? Of om met J.C. Bloem te spreken: 'Wat is natuur nog in dit land?'
Toch wisten veel schrijvers zich te verleiden er poëzie aan te wijden, zoals Rouke Broersma. Maar er is meer dan natuur om de gedachten over te laten gaan. Zoals daar zijn het Sint Hubertusslot en de grondleggers van het park. De Apeldoornse dichteres Johanna Geels schreef met 'Harten heer harten vrouw' een gedicht waarin Hélène Kröller-Müller is te herkennen.
Hilarisch is de anekdote van Johnny van Doorn, die twee Duitse bezoekers aan de grond genageld deed staan, toen hij - verkleed als kabouter - opeens opdook uit het struikgewas.
In het tweede rondje, een wandeling, staat A. den Doolaard centraal. De schrijver groeide op in Hoenderloo, waar hij ook ligt begraven. De man, die vooral bekend van zijn reisboeken ver van de Veluwe, staat ook op de omslag van de uitgave.
Het rondje Franse berg gaat langs de hoogste berg uit het park: 65 meter. Hier hebben Franse soldaten tijdens de Franse bezetting mogelijk hun uitkijkpost gehad.
Maar de meeste poëzie levert toch de kunst in het natuurpark op, in Kröller-Müller. Het begint al bij Monsieur Jacques, het beeld van Oswald L. Wenckebach die bij de ingang van het museum staat. Sculpturen in de beroemde beeldentuin en Vincent van Gogh hebben ook tot veel gestolde gedachten op papier geleid
Al met al een aardige bundeling van wat een natuur en cultuur in het nationale park hebben bijgedragen aan de Nederlandse literatuur.
De lezer hoeft niet eens zelf te gaan zwerven over de Hoge Veluwe om ervan te genieten.
- Arno van der Valk en Dick van der Klis: 'De pen in het zand. Een literaire zwerftocht over De Hoge Veluwe'. Uitgeverij Bas Lubberhuizen. € 13,50.
U kon tot 05-04-2008 reageren op dit artikel.