'Veel kans blijvende gehoorbeschadiging'

Melkbusschutters op de dr. Kolfflaan, afgelopen oudjaarsdag. Deze schutter heeft zich tegen het lawaai gewapend met een koptelefoon-oorbeschermer. foto Freddy Schinkel

Honderdvierenveertig deciBel(dB) gaven destijds de geluidsmeters aan op een weiland bij Hoonhorst, waar Van de Weerd en Tennekes met hulp van enkele ervaren schutters hun proeven deden. Ruim boven de destijds gehanteerde pijngrens van 140 dB - tegenwoordig legt men die eerder op 130 dB.

Vier punten lijkt weinig, maar is het niet - elk punt op de deciBel-schaal er bij betekent een 10 maal grotere geluidsintensiteit. Geluid van 103 dB is dus duizend maal sterker dan dat van 100 dB en een intensiteit van 144 dB is tienduizend keer zo hard als dat van 140 dB. Het onderzoek van Tennekes en Van de Weerd - destijds GGD-arts, tegenwoordig werkzaam op het tweede lijnscentrum voor de GGD in Arnhem - leidde destijds tot een groot artikel in het Nieuw Kamper Dagblad - waarin er overigens tegelijk melding van werd gemaakt dat veel melkbusschutters zich tegen het harde geluid wapenden door een tampon in hun oor te stoppen. ,,Hm," blikt Tennekes terug op die mededeling in de krant van destijds. ,,Het materiaal van een tampon is natuurlijk wel vrij compact, maar je moet toch wel hele rare oren hebben om daar een tampon in te kunnen douwen..."

Aanleiding tot het onderzoekje was een observatie van een GGD-arts op scholen in Genemuiden en IJsselmuiden, begin jaren negentig. Hij bemerkte dat er opmerkelijk veel kinderen waren met gehoorschade en vroeg of De Weerd daar een verklaring voor had.

Rik van de Weerdt: ,,De explosie van een melkbus is zo hard dat je trommelvlies er in één keer uit geblazen kan worden. Maar in de meeste gevallen gaat het om het ontwrichten van de gehoorsbeentjes in het middenoor en het afsterven van de haarvormige zenuwcellen die geluid omzetten in elektrische signalen. Die zenuwen kunnen - als ze eenmaal afgestorven zijn - niet hersteld worden. Het leidt tot gehoorstoornis voor geluiden van rond de 4000 Hz - laat dat nou net het gebied van gewone spraak zijn. ,,Komt bij dat we ons via een reflex beschermen tegen aanzwellend geluid. Ons oor zet zich als het ware schrap, waardoor de schade beperkt blijft. Dat lukt niet bij een explosie - de reflex is te traag om het trommelvlies tijdig aan te spannen."



Veel melkbusschieters lijken zich overigens wel bewust van de gevaren van hun hobby: al enkele dagen voor Oud op Nieuw was de Formido aan de Reigerweg door zijn ruime voorraad oorbeschermers heen. ,,Er zijn er ook dit jaar weer honderden over de toonbank gegaan," meldt eigenaar Gerard Breas. ,,Dit jaar hebben we opmerkelijk veel gehoorbeschermers van het formaat koptelefoon verkocht - zoals die in de bouw en op zaag- en slijpafdelingen gebruikt worden. Vorig jaar liepen die al goed, maar dit jaar helemaal. Ze zijn, denk ik, in trek omdat je ze makkelijk af kunt zetten. Makkelijker dan een dopje uit je oor peuteren. De koptelefoonmodellen kosten tussen de 6 en 20 euro - de goedkoopste zijn dan eigenlijk twee dopjes aan een beugeltje. Gewone oordopjes kosten twee euro."

Meer IJsselmuiden

• do 24-05 Verwarring over nieuwe naam station
• wo 23-05 Buslijn 10 moet nog groeien
• di 22-05 Stem buurt in aanpak speelplek
• di 22-05 Cavia ziet dagje IJsselmuiden wel zitten
• ma 21-05 Sport kort in Kampen
• zo 20-05 Terrein Houtweg voorlopig niet gesaneerd
• wo 16-05 Verkeersgeleiders nu wel stootproof
• wo 16-05 IJsselmuidense scoort met theepresentatie
• di 15-05 Veilingweg veiliger
• di 15-05 SP vermoedt bewuste tegenwerking gemeente