Een probleem voor hoogbegaafde kinderen: qua leesniveau al toe zijn aan 'moeilijke' boeken, maar sociaal-emotioneel nog te jong zijn. foto Wouter Borre
BORCULO - Belevingswerelden die botsen. "Wat doe je als een kind wat leesniveau betreft op AVI 9 zit, dus eindniveau? Je kunt dan een jeugdboek als Oorlogswinter aan", zegt Michel Everink. "Maar wat als het kind in kwestie nog maar vijf jaar is? Hoe verhoudt zich zo'n boek met zijn wereld? Omgekeerd boei je zo'n kind niet meer met verhaaltjes voor kleuters.
Zie ook:
Intellectueel zijn hoogbegaafde kinderen hun leeftijdgenootjes ver vooruit en gaan vaak graag om met veel oudere kinderen. Emotioneel willen ze echter graag met leeftijdgenootjes spelen. Maar die vinden hen vaak 'raar', omdat ze dingen anders doen. Het leven is niet eenvoudig voor kinderen met een IQ van 130 en hoger.
"Slechts zestien of achttien procent van de hoogbegaafde kinderen rondt een universitaire opleiding af", aldus Everink. "Ze gaan onderpresteren, er is nogal wat schooluitval onder deze groep. Jongens zijn gedragsmatig moeilijker hanteerbaar en vallen daardoor op. Meisjes minder; die passen zich nogal eens aan hun omgeving aan." "Daar hebben ze een antenne voor", vult Jos Siemerink aan.
Everink en Siemerink vormen de directie van de stichting Openbaar Primair Onderwijs Noord Oost Achterhoek (Oponoa). Oponoa heeft het voortouw genomen om na de zomervakantie te starten met een Leonardoschool voor basisonderwijs voor hoogbegaafde kinderen. De school wordt ondergebracht bij openbare basisschool Noord, en telt in eerste instantie twee combinatieklassen van twaalf tot zestien kinderen per groep. De Leonardoschool is bedoeld voor hoogbegaafde kinderen uit het hele samenwerkingsverband Berkeldal: dat wil zeggen Berkelland en Lochem. Everink: "We organiseren de school voor dit gebied, waar op 41 scholen zesduizend leerlingen zitten." Siemerink: "Uitgaande van twee à drie procent hoogbegaafdheid zou je dus aan 120, 130 kinderen moeten kunnen komen. Een complete school. Da's in de praktijk ook goed, want op de Leonardoschool zetten we kinderen op leeftijd bij elkaar. Voor de sociale component."
Everink vult aan: "Voor de goede orde: het Leonardo-onderwijs zoals we dat organiseren, is voor alle richtingen. Dus niet specifiek voor openbaar onderwijs. We gaan met Leonardo geen zieltjes winnen voor openbaar onderwijs in de zin van: stuur de andere kinderen ook maar."
Inmiddels zijn twee leerkrachten aangenomen voor de Leonardoschool. In vergelijking met de 'gewone' basisschool is hun werk wat minder gericht op kennisoverdracht. Siemerink: "De beste leerkracht basisonderwijs is niet per definitie de beste leerkracht voor Leonardo. Je bent daar meer een randvoorwaarde: de leerkracht is er de coach die de leerlingen leert leren."
Everink: "Neem het metriek stelsel. Bij de gewone rekenmethodes op de basisschool ben je vier jaar bezig om dat in al z'n facetten aan te bieden. Maar een hoogbegaafd kind kan het na één les appeltje-eitje vinden dat het neerkomt op in het ene geval keer tien en de volgende keer delen door tien. Die kan er snel mee uit de voeten en vindt al die rekenoefeningen verder enorm saai. Daarentegen kan hij of zij op andere gebieden bepaalde problemen hebben. Hoogbegaafde kinderen kunnen wel slim zijn, maar met andere dingen tobben. Onderwijs op maat dus."
De school zet zwaar in op de uitdagende kant. In het kader van 'leren leren' krijgen Leonardoleerlingen wat extra vakken, zoals Engels en Spaans. Van 'native speakers', op niveau dus. Ook is er aandacht voor 'leren ondernemen' en filosofie. Hierdoor wordt voorkomen dat het extra leervermogen van het kind wordt 'opgelost' door het klassen te laten overslaan.
Niet elk kind dat als hoogbegaafd kan worden aangemerkt, moet per se naar de nieuwe school. Everink: "Als iedereen tevreden is over hoe het gaat op de huidige school, kan dat ook zo blijven. Het is in principe net als bij moeilijk lerende kinderen en zeer moeilijk lerende kinderen. Ook hoogbegaafde kinderen heb je in gradaties. Waar je kinderen met leerproblemen met extra aandacht en remedial teaching in de gewone klas kunt houden, zijn er binnen de reguliere basisschool ook mogelijkheden voor kinderen met een hoog IQ. Zo hebben we plusklassen, waarbij kinderen twee keer per week uit de gewone klas worden gehaald. Maar waar aan de onderkant leerlingen beter af kunnen zijn op een speciale school, geldt dat ook voor het topje van de hoogbegaafde leerlingen."
U kon tot 07-06-2009 reageren op dit artikel.