Johny en Lila opgescheept met grote berg zand voor de deur (en opruimen mag niet)

videoJohny en Lila Matawlie hebben al weken een grote berg zand voor de deur in Zeist. Is die vervuild? De gemeente kan het niet zeggen. Maar opruimen, dát mocht ook niet. Hoewel, de gemeente deed vandaag navraag bij de helpdesk Bodemkwaliteit van het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat en kreeg groen licht. Deze week wordt het zand opgehaald.

De grote berg zand op de stoep van Johny en Lila Matawlie aan de Crosenstein in Zeist zorgt sinds enkele weken voor flink wat reuring. Het zand is afkomstig van een door de gemeente opgeknapt speeltuintje. Om nog onduidelijke redenen mag de berg − door de bewoners gekscherend Mont Zeist genoemd − niet worden vervoerd.

Besmet

Vermoedelijk is de grond besmet met pfas, het tweede grote hoofdpijndossier van politiek Den Haag. Uit onderzoek moet nu blijken of de grond daadwerkelijk vervuild is. Volgens de geldende regels zou het zand moeten blijven liggen, maar de gemeente Zeist kan nu gebruik maken van een uitzondering op de regels. Morgen - dinsdag - worden de directe omwonenden geïnformeerd over het nieuws.

Pfas is een verzamelnaam voor giftige stoffen die niet afbreekbaar zijn in de vrije natuur. Ze zijn schadelijk. Ze zitten in een stofje om kleding waterafstotend te maken, het zit in de antiaanbaklaag van pannen en zelfs in sommige pizzadozen. Volgens het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat mag er niet meer dan 0,1 microgram pfas in een kilo grond zitten. Zit er wel meer in, dan is afgraven en transporteren uit den boze.

Volledig scherm
John en Lila Matawlie en Egbert Olsman bij de berg zand waar de gemeente afgelopen zaterdag een hek omheen heeft geplaatst. © Boas Photo
Quote

Pas toen enkele weken later de graafmachi­nes en werklieden weg waren en de berg zand er nog steeds lag, begon ik argwaan te krijgen

Egbert Olsman

Buurman Egbert Olsman maakt zich geen zorgen dat zijn gezondheid en die van de straatbewoners. Demonstratief pakt hij een grote hand zand. „Ik vind het eerder hilarisch. Op 1 oktober is die nieuwe regel in werking getreden dat met pfas vervuilde grond niet mag worden afgegraven. Ze zijn hier op 4 oktober begonnen. Pas toen enkele weken later de graafmachines en werklieden weg waren en de berg zand er nog steeds lag, begon ik argwaan te krijgen.”

Grondmonsters

Een e-mail naar de gemeente volgde, die volgens Olsman tot op heden nog niet beantwoord is. Pas toen buurman Matawlie terug was van vakantie en de gemeente Zeist vereerde met een telefoontje, werd er iets meer duidelijk. „Hoewel”, nuanceert Olsman. ,,Afgelopen zaterdag kwam er een vrachtwagentje van de gemeente. Drie mannen plaatsten hekken om de berg zand. Ik hoorde ze zeggen dat het mogelijk vervuild is. Mogelijk, want dat moeten de grondmonsters nog uitwijzen. Tot die tijd mocht de berg zand niet worden vervoerd.”

Matawlie is niet blij met de situatie. „We kijken nu uit op een enorme berg zand. Officieel weten we nog niet of het vervuild is of niet. Ik hoorde zaterdag dat het nog weken of zelfs maanden kan duren voordat die berg is weggehaald. En wat als blijkt dat het wel vervuild is? We lopen elke dag van dat zand naar binnen. Is dat gevaarlijk? ik weet het niet, want de gemeente Zeist heeft ons tot op heden niet geïnformeerd.” Maar daar komt dus na drie weken eindelijk verandering in.

Emmers en schepje

Olsman moet stilletjes wel lachen om de hele vertoning. „Er hebben kinderen uit de omgeving in de berg gespeeld met emmers en een schepje. Maar ondertussen mag die berg geen millimeter worden vervoerd. Het had niet bij mij op de stoep moeten liggen. Dan was die berg zand al lang weggeweest. Ik heb zo mijn contacten.”

Op de plek van de wijk Crosenstein lagen vroeger de voetbalvelden van Saestum. Volgens Olsman lagen die velden nogal laag. „Dus misschien is het later opgehoogd met licht vervuilde grond? Ik weet het niet. Ik blijf het vreemd vinden. Ondanks de nieuwe regels hebben ze het wel mogen afgraven.Maar weghalen, ho maar! Misschien moeten we er helmgras in planten. Net als bij de duinen. Zo voorkomen we dat het de wijk in waait.”