Volledig scherm
Jos Brech wordt verdacht van betrokkenheid bij de dood van Nicky Verstappen. © Politiefoto

Hoe kwam Brechs dna op Nicky's onderbroek? ‘Vrijspraak kan ook nog’

Na twintig jaar vol verdriet, verwijten en vraagtekens staan de ouders van Nicky Verstappen morgen oog in oog met Jos Brech, de man die verdacht wordt van betrokkenheid bij de dood van hun zoon. Zijn advocaat gaat voor vrijspraak. Maar hoe sterk is het bewijs? ‘De rechter kan zeggen: Brechs dna is op een verkeerde manier verkregen’.

Komt er bij de eerste zitting van de rechtszaak dan eindelijk een antwoord op de vraag die de familie Verstappen al twintig jaar pijnigt? ,,Wat is er gebeurd? Nicky is ons kind, dat vergeet je nooit’’, klonk de hartenkreet van moeder Berthie eerder. De dna-treffer dit voorjaar vormde de grote doorbraak in de zaak die de familie Verstappen, hun dorp Heibloem, Limburg en de rest van Nederland al tijden bezighoudt.

Tijdens de eerste zitting morgen wordt het dossier niet inhoudelijk behandeld. De stand van het onderzoek wordt besproken, de advocaat en justitie mogen hun zegje doen. De belangrijkste vraag is dan: hoe komt Brechs dna op de kleding van Nicky? Het gaat om een ‘100 procent match’, het materiaal bestaat niet uit bloed of sperma maar waarschijnlijk wel uit huidmateriaal, en misschien ook speeksel en haren. Hoe kan dat? Brech ontkent iedere betrokkenheid: ,,Het standpunt van mijn cliënt is: ik heb hem niet gedood, niet seksueel misbruikt en niet ontvoerd”, zei zijn advocaat Gerald Roethof vorige maand.

Vrijspraak

Roethof gaat daarom voor vrijspraak. Volgens de raadsman is het maar de vraag óf er een delict gepleegd is, de doodsoorzaak van de 11-jarige jongen werd nooit formeel vastgesteld, en òf het dna telt als bewijs. Volgens de advocaat is zulk materiaal op tal van manieren ‘overdraagbaar’, via mensen en spullen. Strafpleiter Geert-Jan Knoops waarschuwde eerder ook dat voorzichtigheid geboden is: ,,Als meneer A een handdoek gebruikt, meneer B pakt die handdoek en wurgt daarmee meneer C: dan kan er dna van A gelinkt worden aan de moord op C zonder dat hij erachter zit.’’ 

Hoogleraar rechtspsychologie Peter van Koppen (Vrije Universiteit Amsterdam) wijst er verder op dat politie en justitie via een omweg Brechs dna in het onderzoek hebben gebracht. Toen Brech vorig jaar niet kwam opdagen voor het grote dna-verwantschapsonderzoek in de zaak-Nicky Verstappen heeft de politie zijn materiaal later uiteindelijk alsnog verkregen via de vermissingsdatabank, toen Brech dit voorjaar spoorloos bleek. 

Volgens de hoogleraar kan de rechter dit als ‘onrechtmatig’ bestempelen. ,,Die kan tegen justitie zeggen: jullie hebben dit dna op een onrechtmatige manier verkregen, en dan kan er een streep door dat bewijs, dan volgt vrijspraak. Maar het kan alle kanten op, hoor.”

(Artikel gaat verder na de foto)

Volledig scherm
Tekening van verdachte Jos Brech, de 56-jarige Limburger. © ANP

Brech heeft de schijn tegen. Hij fietste op de nacht na de vondst van Nicky langs de vindplek. Tegenover twee marechaussees rept hij dan met geen woord over Nicky, en dat is vreemd gezien zijn dna op de kleren van de jongen. Vervolgens komt Brech vorig jaar bij de oproep tot het afstaan van dna niet opdagen. Daarna is hij spoorloos. 

Al die keuzes zullen meewegen, denkt Peter R. De Vries, die de familie bijstaat: ,,Hij is ook eerder met de politie in aanraking geweest voor een zedendelict. En hij heeft al die tijd gezwegen ondanks alle publiciteit.’’

Vandaag

Volledig scherm
DNA-afnamemateriaal tijdens de persbijeenkomst over het onderzoek naar de dood van Nicky Verstappen. © ANP

Toch blijven veel prangende inhoudelijke vragen morgen tijdens de eerste zitting onbeantwoord. Bij de zogenoemde pro forma gaat het vooral over eventuele extra onderzoekswensen van de verdediging of het OM, over ontbrekende stukken in het strafdossier en andere proceszaken. Roethof zal bepleiten dat het dna-bewijs niet overtuigend is, dat er nog andere zedendelinquenten voorkomen in het dossier en dat zijn cliënt dus vrijgelaten moet worden. 

Maar het OM wil Brech niet laten gaan. Justitie verdenkt de Limburger van doodslag, ontvoering, verkrachting en het bezit van kinderporno. De kans lijkt klein dat Brech snel op vrije voeten komt. 

Voor ouders Berthie, Peet en zus Femke dreigt daarna weer het lange wachten. Met een psychologisch onderzoek van Brech in het Pieter Baan Centrum dat waarschijnlijk pas tegen de zomer klaar is, wordt de zaak in het najaar van 2019 pas inhoudelijk behandeld, is de verwachting.  

Gebruik de pijltjes om door de tijdlijn heen te bladeren...

De zaak in een notendop: wat is er 20 jaar geleden gebeurd met Nicky Verstappen?