Volledig scherm
Stien Michielsen, moeder van de in de cel overleden Wimpie. © FOTO HISSINK

Familie stapt naar rechter na overlijden gedetineerde Wimpie uit Deventer

Een jaar na het overlijden van de gedetineerde Wimpie Michielsen (36) uit Deventer stappen de nabestaanden naar de tuchtrechter. De familie meent dat Wimpie door de arts van de Penitentiaire Inrichting Zwolle aan zijn lot is overgelaten.

Inadequate zorg en een onjuiste diagnose, waarna de 36-jarige Wim Michielsen aan zijn lot is overgelaten. Dat is in de kern het verwijt dat de arts in de Penitentiaire Inrichting (PI) Zwolle wordt gemaakt.

Wimpie Michielsen stierf op 7 augustus 2017 rond het middaguur onverwacht in zijn cel. Die ochtend had hij na een helse nacht vol pijn de dokter in de PI bezocht. Terwijl hij kampte met aanhoudende pijn op de borst en tintelingen in de arm, is hij met een pijnstiller terug naar zijn cel gestuurd. Vervolgens is enkele uren niet naar hem omgekeken.

Sectierapport

Advocaat Alwin Maarsingh heeft een jaar lang gepoogd meer gegevens op tafel te krijgen. De PI liet intern onderzoeken of er iets fout is gegaan, maar zegt niets over de uitkomsten. Meer dan een voorlopig sectierapport en, na lang aandringen, het laatste opgenomen gesprek van Wimpie heeft Maarsingh niet gekregen. Meer en meer groeit het besef bij hem en de familie dat de PI in de zorg voor Wimpie tekort is geschoten. 

 Wim Michielsen was eind 2015 samen met een kameraad tot 5,5 jaar cel veroordeeld voor een gewelddadige overval in de straat in Deventer waar hij opgroeide. Twee oudere inwoners raakten daarbij gewond.

Hartinfarct

Uit het sectierapport blijkt de kransslagader verkalkt, waarna een hartinfarct volgde. De patholoog die het lichaam onderzocht, kon niet aangeven of medisch gezien gehandeld is zoals had gemoeten. Een tuchtrechter kan oordelen of de arts medisch gezien juist gehandeld heeft. Daarom heeft de advocaat een tuchtklacht in voorbereiding. Maarsingh: ,,Er is onvoldoende adequaat opgetreden. Zeker voor personen die door de overheid vastgehouden worden, geldt een bijzondere zorgplicht.’’

Het stellen van een verkeerde diagnose valt onder de noemer ‘handelen of nalaten in strijd met de zorg’ en kan in het tuchtrecht leiden van een waarschuwing tot een doorhaling (de arts mag dan niet meer in die functie werken).

Anoniem

Na zijn overlijden maakten meerdere gedetineerden in Zwolle zich zorgen over de medische zorg. Een van hen is de man die destijds in de cel naast Wimpie verbleef. Hij kwam zelf ruim een halfjaar geleden uit de gevangenis. Omdat hij dat verleden achter zich heeft gelaten, doet hij zijn verhaal anoniem (zijn naam is bekend bij de redactie).

Zijn relaas begint op zondag 6 augustus 2017, een dag voor het overlijden van Wimpie. Zijn ‘buurman’ kampt dan al dagenlang met steken in en druk op de borst. Die zondagavond, terwijl hij tv kijkt in zijn cel, hoort hij aan de andere kant van de muur kotsgeluiden. Hij hoort het die avond en nacht nog tweemaal. Er was commotie op de gang geweest.

Grauw

De volgende ochtend, als de celdeuren opengaan, bezoekt hij na een slapeloze nacht bezorgd zijn zieke buurman. Hij kotste gal, vertelt Wimpie hem. ,,Hij zei dat hij niet op zijn linkerzij kon liggen. Hij zag grauw en leek angstig.’’

Hij neemt afscheid om te gaan werken. Iets voor het middaguur is hij terug op de afdeling en kijkt door het luikje. Wimpie ligt in een vreemde houding op bed, reageert niet. Kort daarop worden de gedetineerden ingesloten. De buurman hoort hoe in cel E008 gepoogd wordt Wimpie te reanimeren. Later komen bewaarders bij hem langs. Wimpie is niet meer, vertelden ze. ,,Ik denk er nog vaak aan’’, zegt de inmiddels ex-gedetineerde een jaar later. ,,Dit is iets wat me mijn leven lang zal bijblijven.’’

'Nog geen postzegel'

Moeder Stientje Michielsen heeft na de dood van haar zoon nooit iets van de gevangenis gehoord. ,,Nog geen kaartje. De dood van mijn zoon is ze geen postzegel waard.’’ Ze kreeg, na lang aandringen van haar advocaat, nog wel een usb-stick opgestuurd door de PI met daarop het laatste telefoongesprek van haar zoon. Te horen is dat hij belt met zijn ex-vrouw, om te zeggen dat zij en de kinderen niet langs hoeven komen. Het gesprek is van enkele uren voor zijn dood. Wimpie moet dan nog naar de arts. ,,Hij klonk benauwd, in ademnood.’’

De opname sterkt haar in de gedachte dat haar zoon aan zijn lot is overgelaten. ,,Die arts moet weten wat zijn verantwoordelijkheid is. Hij heeft wel een leven in handen. Ik ben mijn kind kwijt.’’

Het is nog onduidelijk wanneer de zaak zal dienen.

DJI wil niets kwijt over dood Wimpie

Dienst Justitiële Inrichtingen (DJI), onderdeel van het ministerie van Justitie en Veiligheid, stelt in een reactie niets te kunnen melden over de inhoud van een intern onderzoek naar de dood van Wimpie Michielsen.

Bij het overlijden van een gedetineerde geldt een protocol waarin onder meer staat dat nabestaanden zo snel mogelijk worden geïnformeerd. Het is de woordvoerder niet bekend of in dit geval afgeweken is van deze werkwijze. DJI meldde over dit jaar tot en met juli negentien gevallen van overlijden, waarvan zes zelfdodingen. In 2017 overleden 32 gedetineerden.

In samenwerking met indebuurt Deventer

Deventer