Volledig scherm
De koloniën in Willemsoord en © Wilbert Bijzitter

Koloniën Ommerschans en Willemsoord worden geen werelderfgoed

De koloniën Ommerschans en Willemsoord zijn te veel aangetast om Werelderfgoed te worden. Dat maakte de Drentse gedeputeerde Cees Bijl (PvdA) vandaag bekend. 

Bijl staat aan het hoofd van een Nederlands-Belgische stuurgroep, die de Koloniën de status van Werelderfgoed moet bezorgen. Bijl is al geruime tijd bezig met de Werelderfgoedklus. Een eerdere aanvraag is in 2018 afgewezen. 

Armoedebestrijding 

Een belangrijke reden was dat de ICOMOS, een comité van geleerden dat hierover adviseert, niet inzag dat de zeven Koloniën één geheel vormen. ICOMOS meende dat er een onderscheid te maken valt tussen de vrije en de niet-vrije koloniën. Bijl: ,,We hebben ICOMOS er inmiddels van kunnen overtuigen dat de Koloniën een eenheid vormen. Het was één systeem van armoedebestrijding, gebaseerd op ideeën die internationaal leidend waren.’’

De Werelderfgoedstatus is voor de vier Drentse koloniën Veenhuizen, Frederiksoord, Wilhelminaoord en Frederiksoord dichterbij. Voor de andere drie is de kans op die status echter klein geworden. 

Snelweg Willemsoord 

Voor Willemsoord en Ommerschans en Merksplas (Vlaanderen) geldt dat ze te veel zijn aangetast om Werelderfgoed te worden, zij het dat in Merksplas restauratiewerkzaamheden plaatsvinden. Na afronding daarvan kan de situatie anders liggen.

,,Door het landschap van Willemsoord loopt een snelweg’’, stelt Bijl vast. Daarop is ICOMOS wel kritisch en het is reden om te adviseren Willemsoord en Ommerschans uit te sluiten. ,,Jammer’’, zucht Bijl. ,,Maar we zijn nu wel tot de conclusie gekomen dat het rapport van ICOMOS klopt. We gaan dan ook verder met de statusaanvraag voor de andere vier Koloniën.’’ Volgens Bijl sluiten zijn collega’s uit Overijssel en België zich hier bij aan. ,,We gaan eensgezind verder.’’ 

Werkloosheid 

Begin negentiende eeuw zijn de Koloniën van Weldadigheid opgericht. Nederland en België waren toen één koninkrijk. De economie lag op apegapen, er was veel werkloosheid en armoede. De Koloniën moesten de armen weer perspectief bieden. Mensen konden er wat landbouw bedrijven en een zelfstandig bestaan opbouwen. Maar voor een deel waren het ook strafinrichtingen.

Kop van Overijssel