Volledig scherm
Gertie Hissink en Jeanet Nijendijk achter de toonbank in het nieuwe Bakkersmuseum. ;De roggebroodtrog staat prominent op de voorgrond van het Bakkersmuseum in de stoltenberg op het terrein van de Warkense Molen. Op de achtergrond onder andere twee machines waarmee amandels konden worden geschaafd of gewreven (uit 1925). foto's Henk Brummelman

Stoltenberg Warkense molen in ere hersteld

De Warkense Molen aan de Lage Lochemseweg 27 is drie keer per week overdag open: op dinsdag, donderdag en zaterdag. De toegang is gratis. Als groepen reserveren kunnen zij een rondleiding krijgen.



Ook het Bakkersmuseum is gratis toegankelijk (een donatie mag). De openstelling is na de officiële opening, die gepland staat voor zaterdag 21 augustus. Dankzij de steun van allerlei instanties is de stoltenberg terug bij de Warkense Molen aan de Lage Lochemseweg in het Warnsveldse Warken. De stoltenberg (of steltenberg, de uitspraak is afhankelijk van de streek) is een vierroedige graanopslag met rieten kap. Deze stoltenberg is zodanig herbouwd, en weersdicht gemaakt, dat er museale bakkersspullen in gezet kunnen worden.

De provincie Gelderland, de gemeente Zutphen, het Abersonfonds, Stichting Dorpsherstel en het Coöperatiefonds van Rabobank Achterhoek-Noord hebben samen 75.000 euro bijeengebracht om de berg te herbouwen.

Grote blikvanger is de meer dan honderd jaar oude oven, die in het verleden door bakker Wim Nijendijk bij de Warkense Molen werd gebruikt. Onder de twintig ton zware oven zit een halfwarme ruimte waar het brooddeeg kan rijzen. De oven is vanuit de toenmalige bakkerij naast de molen verhuisd naar de stoltenberg.

Dit is dankzij de bemoeienis van buurman Just de Wijs. Hem kwam de sloop ten gehore. "Als hij er niet was geweest was de oven verloren gegaan." Voorzitter Gertie Hissink van Stichting De Warkense Molen is hem er erg erkentelijk voor. De oven kreeg begin 2008 een plek in de toen nog niet verbouwde stoltenberg.

Het is de bedoeling dat de bakplaats een paar keer per jaar gebruikt gaat worden. De oven - gemaakt van hittebestendig chamottensteen - is ingewijd door een schoolklas uit Vasse (Twente), voor wie er toen palmpasenhaantjes in gebakken zijn.

De oven moet op de bakplaats worden warmgestookt met brandende takkenbossen. Als hij op temperatuur is, maken de brandende takken plaats voor de vloerbroden.

De nu 89-jarige bakker Nijendijk heeft tot zijn 58ste (dus 31 jaar geleden) op die manier gewerkt. Dat jaar is hij gestopt met zijn zware werk.

Dochter Jeanet Nijendijk heeft dat allemaal nog meegemaakt. Zij woont bij de molen en zit als penningmeester in het bestuur van stichting De Warkense Molen.

Samen met voorzitter Gertie Hissink laat ze zien hoe het bakkersmuseum eruit ziet.



De afgelopen maanden is de verbouwing uitgevoerd door het Warnsveldse bouwbedrijf Chris Kappert, dat de kosten kon drukken door er een leer-werkproject van te maken. De rietgedekte kap is van rietdekker Hissink in Baak.

De normaal open ruimtes onder de kap zijn van glas voorzien. Daardoor heeft het weer nauwelijks invloed op de ruimte en was het mogelijk om de stoltenberg een museumfunctie te geven.

Naar aanleiding van een verhaal in de Stentor over het jubileum van bakkerij Gase in Lochem benaderde Gertie Hissink het bakkersechtpaar Miny en Nico Gase. Zij gaven in het verhaal te kennen dat ze de wens hadden hun antieke bakkersspullen in een museum onder te brengen. Ze reageerden enthousiast op het voorstel om dat bij de Warkense Molen te doen.

Inmiddels is praktisch alle beschikbare ruimte door hun spullen ingenomen en Miny en Nico hebben nog veel meer.

Een van de opvallendste bakkersattributen is de roggebroodtrog, waarin vroeger het deeg voor de zware roggebroden werd gekneed. Dat deden de bakkers door er met hun voeten doorheen te stampen.

Ook de toonbank met de oude kassa stelden de Gases beschikbaar. Net als de amandelschaafmachine en het knip-apparaat waarmee je brood kon inknippen. Volgens bakker Gase is dat een heel bijzonder en ook handig apparaat.

De broodkar en transportfiets komen nog. Die kunnen straks als blikvanger gaan fungeren bij de ingang van het museum.

Voor de molenaars van de Warkense Molen is er een pantry in een hoekje van de stoltenberg gemaakt. Hier kunnen ze koffie of thee zetten en er is een toilet.

Volledig scherm
Gertie Hissink en Jeanet Nijendijk achter de toonbank in het nieuwe Bakkersmuseum. ;De roggebroodtrog staat prominent op de voorgrond van het Bakkersmuseum in de stoltenberg op het terrein van de Warkense Molen. Op de achtergrond onder andere twee machines waarmee amandels konden worden geschaafd of gewreven (uit 1925). foto's Henk Brummelman

Achterhoek