Volledig scherm
Baggerwerkzaamheden in Zeeland © RUBEN OREEL

‘Kabinet komt met noodwet voor nieuwe tijdelijke norm chemische stoffen’

PFAS-crisisHet kabinet heeft een noodwet in de maak om te zorgen dat er voor minstens een jaar meer kunstmatige chemische stoffen (PFAS) in aarde of slib mogen zitten dan nu is toegestaan. Daarmee zou de coalitie ook akkoord zijn, melden Haagse bronnen.  

De nieuwe voorlopige norm zal ‘richting de 1,0 microgram’ per kilo grond gaan, stellen ingewijden ook. Het exacte getal wordt morgen, als de stikstofmaatregelen worden gepresenteerd, trouwens nog niet bekendgemaakt. De RIVM doet daar nog onderzoek naar dat uiterlijk 1 december af moet zijn. 

De afgelopen maanden kwamen de bouw en de baggersector in de problemen door een strenge norm, waardoor afgevoerde grond nu alleen nog bij landbouw en in de natuur op de bodem mag worden gestort als de concentratie PFAS niet hoger is dan 0,1 microgram per kilo – tenzij de bodem al viezer is. 

Soepeler norm

Die norm wordt dus soepeler, in afwachting van een definitieve waarde die uiteindelijk gaat gelden. Wel zou minister Van Veldhoven (Milieu en Wonen), tegelijk met de stikstofmaatregelen, al kunnen melden dat er ‘op heel veel plekken’ een zogeheten bodemkwaliteitskaart geleverd kan worden. 

Tot nu toe was de PFAS-verontreiniging meestal niet bekend, waardoor grond niet meer verplaatst mocht worden. Met zo‘n kaart in de hand is het wel weer mogelijk om bouwgrond of zand bovengronds te storten, zolang dat schoner is dan de bodem waarop het terechtkomt.

Verder wil het kabinet naar verluidt Rijksdepots openstellen zodat bedrijven daar bagger kunnen afstorten die niet aan de huidige norm voldoet. Er zijn vijf omdijkte depots in oppervlaktewater in Nederland. Drie ervan zijn Rijksdepots: IJsseloog (in het Ketelmeer), de Slufter (Maasvlakte) en Hollands Diep.   

GenX giftige variant PFAS

Poly- en perfluoralkylstoffen (PFAS) is een groep van ruim 6000 chemische stoffen - waaronder het bekende GenX - die al decennia worden toegepast in industriële processen. Ze komen voor in vele producten zoals verf, blusschuim, pannen en kleding.

Probleem is echter dat deze stoffen onverwoestbaar en nauwelijks biologisch afbreekbaar zijn. Van sommige varianten is ook al aangetoond dat ze giftig zijn. Door het wijdverbreide gebruik de afgelopen tientallen jaren worden PFAS inmiddels in bodem, grondwater en oppervlaktewater aangetroffen.

Uit metingen blijkt dat er nog ruimte over is voor bedrijven om ‘maximaal en zo snel mogelijk’ grond naar landbouw en natuur te verplaatsen, zonder dat de gezondheid of het milieu in gevaar komt.