‘De vrouwen in Portrait de la jeune fille en feu zijn aan elkaar gewaagd’

Veel filmregisseurs gebruiken de verhouding tussen schilder en model - die vaak ook zijn muze is - om erotisch geladen scènes te draaien. Dat gebeurt ook in de Franse film Portrait de la jeune fille en feu, waarin twee vrouwen verliefd op elkaar worden.

Volledig scherm
Portrait de la jeune fille en feu © Cinéart

Wat is – in dramatisch opzicht - het belangrijkste schilderij dat ooit in een speelfilm is opgedoken? Het meest bekeken is ongetwijfeld het olieverfkunstwerk dat Jack (Leonardo DiCaprio) maakte van zijn naakte, maar onbereikbare liefde Rose (Kate Winslet) aan boord van de Titanic. Wie kent niet de zin: ,,Paint me like one of your French girls, Jack.’’

Het schandaleuze doek van Jack was een fictief kunstwerk. Maar ook echte kunst inspireert filmmakers. Veel subtieler gaat het toe in Girl with the Pearl Earring (2003), waarin Johannes Vermeer (Colin Firth) zijn dienstmeid Griet (een jonge Scarlett Johansson) met haar schalkse blik en haar rondgeverfde lippen zo nauwelijks verholen erotisch schildert dat zijn vrouw ziedend wordt.

Was Vermeer nog terughoudend, veel explicieter gaat het toe in Klimt (2006), waarin John Malkovich de Oostenrijkse schilder Gustav Klimt speelt, maker van het met goud belegde schilderij Portret van Adèle Block-Bauer uit 1907. Hij had talloze verhoudingen met zijn modellen en overleed in 1918 aan syfilis.

De ultieme speelfilm over de schilder en zijn model is het ruim drie en een halfuur durende La Belle Noiseuse (1991), waarin een oude schilder (Michel Piccoli) een opleving krijgt als hij een jong model (Emmanuelle Béart, in haar eerste grote rol) voor zijn schildersezel krijgt. Urenlang mag de kijker over de schouder van de oude kunstenaar Fernhofer meekijken en het scheppingsproces met elke penseelstreek meemaken. Een unieke film en nog steeds een meesterwerk.