Volledig scherm
Anneke Bakker © privéfoto

Oud-omroepster: Ik werd ontslagen na intimidaties tv-bazen Hilversum

Ook in de Nederlandse omroepwereld zou sprake zijn van seksuele intimidaties. Voormalig TROS-omroepster Anneke Bakker (66) is, geïnspireerd door de seksschandalen rond Hollywoodproducent Harvey Weinstein, uit de school geklapt over haar negatieve ervaringen met tv-bazen in ons land. Volgens Bakker raakte ze ooit haar baan kwijt, omdat ze niet op de intimiderende avances van een meerdere inging. ,,Ik werd de dupe van puur machtsmisbruik.''

Namen van de mannen die haar destijds het leven zuur maakten wil Anneke Bakker absoluut niet noemen. ,,Het is al zó lang geleden en ik heb er eigenlijk nooit iets over willen zeggen, omdat ik bang was dat het tegen me zou worden gebruikt. Die misstanden op de 'Gooise matras' hebben ook mijn verdere leven niet bepaald. Na mijn ontslag heb ik op eigen houtje carrière kunnen maken. Ik heb me godzijdank niet omhoog hoeven neuken. En wat ik heb meegemaakt is al ruimschoots verjaard. Daarbij komt: de schuldigen zijn niet meer aanspreekbaar op hun bedenkelijke, seksistische gedrag. Eén is er dood en de ander volgens mij te seniel om er nog iets zinnigs over te kunnen zeggen.''

Volledig scherm
© privéfoto

Door de affaire Weinstein keerde bij Bakker alle herinneringen weer terug. ,,Ik was het al bijna vergeten. ,,Typisch iets voor mij: een vrouw met een zogenoemde Tefal-rug waarvan alles best makkelijk afglijdt.'' Getraumatiseerd is de oud-omroepster in geen geval. ,,Ik ben destijds niet aangerand of verkracht. Zo erg was het allemaal niet. Maar je zou wel kunnen spreken van verregaande intimidaties die in mijn geval tot de nodige angstgevoelens hebben geleid. Omdat ik niet deed wat de hoge heren wilden, werd ik afgestraft en zelfs bedreigd. Na mijn ontslag was ik blij dat ik van die toestanden af was en bleef medelijden hebben met vrouwelijke collega's van wie ik wist dat ze minder sterk waren dan ik. Met eventueel andere slachtoffers spreken deed ik nooit, omdat iedereen zijn mond stijf dichthield. Waarschijnlijk uit schaamte of angst.''

Condities

Anneke Bakker weet nog goed wanneer het mis ging. ,,Ik was 26 of 27 jaar en tv-omroepster bij de TROS. Een vrouw zonder veel levenservaring. Mijn verkering was net uitgegaan en ik kwam plotseling zonder woonruimte te zitten. Mijn toenmalige baas had daar lucht van gekregen. Hij had een soort medelijden met me en bood aan een appartementje voor me te regelen en betalen. Erg aardig, dacht ik. Maar toen kwam hij met dwingende condities op de proppen. Ik mocht, als ik op zijn aanbod zou ingaan, absoluut geen andere mannen in dat huis ontvangen en ik moest de deur van de woning, oftewel 'mijn huisje', altijd voor hem openhouden. Ik schrok en voelde de spreekwoordelijke bui al hangen. Vervolgens kwam ik in een verschrikkelijk dilemma terecht: ja zeggen zou seks met de baas betekenen en nee een onvoorspelbare afloop.''

Quote

Ik had mezelf voor de kop kunnen slaan als ik me wel omhoog had gesekst. Nee, ik heb me verre gehouden van machtsspel­le­tjes

Anneke Bakker
Volledig scherm
Anneke Bakker in de tijd dat ze nog omroepster was. © YouTube

Het werd een duidelijk nee, benadrukt Anneke Bakker op ernstige toon. ,,Het verbaasde me vervolgens niks dat het korte tijd later fout ging met mijn baan. Want voor dat incident was er ook al een andere tv-baas naar me toegekomen met de vraag 'Anneke, wordt er nog geneukt vandaag?'. Ik heb toen geantwoord 'je kan een glas Spa krijgen'. toen droop hij af! Mogelijk stond ik bij mijn mannelijke meerderen bekend als tegendraads en lastig. Want na dat appartement-gedoe begon mijn omroepbaan te wankelen.''

Volgens Bakker mocht ze 'van het ene op het andere moment' niet meer in de avonduren op de buis. ,,Ik werd zonder opgaaf van redenen gedegradeerd tot de woensdag- en zaterdagmiddag en kreeg te horen dat ik geen enkele fout meer mocht maken. Ik moest me honderd procent aan mijn presentatieteksten houden en eigen interpretaties waren ten strengste verboden. Zo mocht ik niet zeggen 'ik wens u nog een fijne dag'. Het moest zijn 'we wensen u nog een fijne dag'. Belachelijk natuurlijk, want in de jaren daarvoor had ik wel vaker iets verpersoonlijkt. De eindregisseur had zelfs de opdracht gekregen het beeld op zwart te draaien als ik me zou verspreken. Dan zit je niet lekker meer voor zo'n camera. Dan werk je in angst.''

Quote

Er moeten toen meer tv-dames zijn geweest die werden geïntimideerd en al dan niet op de avances van meerderen zijn ingegaan

Anneke Bakker

Schaamte

Uiteindelijk werd Bakker in 1982, zonder duidelijke opgave van redenen, ontslagen. Ze ging, zo vertelt ze, 'met opgeheven hoofd' weg uit een onwerkbare situatie. ,,Omdat ik altijd de eer aan mezelf had gehouden.'' Rond die periode sprak ze niet over de misstanden op haar werk. ,,Ik was naïef, schaamde me. Dacht dat ik de enige was. En er waren geen vrouwelijke collega's die spraken over iets dergelijks. Achteraf vreemd, want er moeten toen meer tv-dames zijn geweest die werden geïntimideerd en al dan niet op de avances van meerderen zijn ingegaan.''

De oud-omroepster doet haar verhaal, omdat ze vermoedt dat 'Weinstein-achtige schandalen zich niet tot Amerika zullen beperken'. ,,Natuurlijk speelde of speelt dit ook in 'Hilversum'.  Oftewel het fenomeen dat vrouwen alleen maar carrière kunnen maken als de ingaan op seksuele intimidaties.'' Ze hoopt met haar bekentenis (oud)collega's te inspireren ook hun verhaal te doen. ,,Er moeten vrouwen die zich in mijn ervaringen herkennen. Maar er zullen ook dames zijn die zich daadwerkelijk omhoog hebben gewipt en daarover voor eens en altijd zullen zwijgen. Heel begrijpelijk, maar in de basis zijn en blijven ze natuurlijk wel slachtoffers.'' 

Na haar TROS-debacle is Anneke Bakker, die uiteindelijk trouwde met cameraman Jan van Lennep, actief gebleven in de omroepwereld zoals bij de AVRO-radio, later de NOS als stem en vervolgens eindregisseur bij de NPO. ,,Na die toestand in mijn tijd als omroepster heb ik gelukkig geen negatieve ervaringen meer gehad. Terugblikkend heb ik al met al een fijne loopbaan gehad. Een carrière die ik zelfstandig, zonder op mijn rug te hebben gelegen, heb opgebouwd. Gelukkig maar. Ik  had mezelf voor de kop kunnen slaan als ik me wel omhoog had gesekst. Nee, ik heb me verre gehouden van machtsspelletjes. En er nooit een nacht minder om geslapen. Maar ik weet zeker dat er vele vrouwen zullen zijn die door straffeloze intimidaties door mannen, geen oog dicht doen. Mogelijk nachtmerries hebben. Dankzij 'Harvey's die veel te lang ongestraft kunnen blijven rondlopen.''

Volledig scherm
Anneke Bakker © YouTube

De AVROTROS, zoals de omroep nu heet, was nog niet voor commentaar bereikbaar.

Volledig scherm
Anneke Bakker © YouTube