De doorstroming wordt in de nieuwe situatie, met een ongelijkvloerse kruising in plaats van de huidige turborotonde, een stuk beter.
Volledig scherm
De doorstroming wordt in de nieuwe situatie, met een ongelijkvloerse kruising in plaats van de huidige turborotonde, een stuk beter. © Google maps

Kruising Zeewolde/Harderwijk is gunstig voor automobilisten, maar niet voor kuifeenden

Vleermuizen en beschermde eenden in de Veluwerandmeren komen mogelijk in de verdrukking door de aanleg van de nieuwe kruising op de plek van de turborotonde op de N302 tussen Harderwijk en Zeewolde. Extra aandacht is nodig. 

De turborotonde kan het groeiend aantal passerende auto's soms niet meer aan en al enkele jaren werken de provincie Flevoland en de gemeente Zeewolde aan de plannen voor een ongelijkvloerse kruising om het aantal files te verminderen.

Gevolgen voor natuur

Voor de vereiste aanpassing van het bestemmingsplan had de gemeente advies gevraagd aan de landelijke Commissie voor de Milieueffectrapportage. In zo’n MER worden de gevolgen van grote bouwplannen en projecten voor milieu en natuur onderzocht. 

De tafeleend.
Volledig scherm
De tafeleend. © archief

De commissie concludeert dat het project de verkeersknelpunten oplost, waardoor de doorstroming verbetert. Maar de effecten op aanwezige duikeenden en vleermuizen zijn niet goed beschreven, stelt de commissie in haar advies.

Duikeenden

Het kruispunt ligt naast het beschermde natuurgebied van de Veluwerandmeer dat volgens de MER-commissie met name voor meervleermuizen en kuif- en tafeleenden van belang is. ‘Het rapport laat niet goed genoeg zien welke effecten de drie jaar durende aanleg en het gebruik van de weg op deze beschermde soorten heeft en hoe deze voorkomen kunnen worden', aldus de commissie.

De kuifeend.
Volledig scherm
De kuifeend. © archief

‘Met name duikeenden slapen overdag op windluwe plekken aan de rand van het plangebied en zijn gevoelig voor plotselinge geluiden, voor lichtverstoring en beweging.’ Tijdens de aanleg maar ook in de nieuwe situatie gaat dat mogelijk meer voorkomen, meent de commissie. Tijdens een bezoek aan de locatie zagen de commissieleden en in het water direct daarnaast zo'n 2000 duikeenden.

De commissie mist verder informatie over de gevolgen op termijn voor de meervleermuizen. Ook is onduidelijk of de voorgestelde compensatie voor de delen van het Harderbroek en Harderbos die voor de kruising verdwijnen wel voldoende is.

Een meervleermuis.
Volledig scherm
Een meervleermuis. © Martijn Bunskoek

Voor het overige zijn er volgens het onderzoek geen overwegend negatieve gevolgen voor planten en dieren. Wel kunnen er voor de tijd van de werkzaamheden ‘verstoringen’ optreden, maar dat herstelt zich daarna weer. 

Minder stikstof

Onderzoek heeft verder uitgewezen dat er tijdens de werkzaamheden geen extra neerslag is van stikstof, door de inzet van elektrisch materiaal en slimme rijroutes van de aannemers. De ongelijkvloerse kruising en de verbeterde doorstroming zal juist leiden tot vermindering van de stikstofuitstoot.

De commissie adviseert de gemeente Zeewolde het rapport aan te passen en uit te breiden met extra aandacht voor de beschermde vleermuizen en duikeenden en de natuurcompensatie, voordat een besluit wordt genomen over het bestemmingsplan. Dat kan ‘de gemeenteraad helpen goede overwegingen over het plan te maken'. 

Turborotonde kan verkeer niet meer aan

De in 2002 aangelegde turborotonde op de kruising van de Ganzenweg en de Knardijk/Harderdijk aan de Flevolandse kant van het randmeer bij Harderwijk, kan de verkeersstroom al enige tijd niet meer aan. 

Met name door de verdubbeling van de N302 ter hoogte van Harderwijk in 2010 is het verkeersaanbod op de rotonde sterk toegenomen.

Zowel in de ochtend- als in de avondspits is er forse vertraging op de rotonde. Vooral in de avondspits loopt het verkeer vanuit de richting Lelystad in de richting van Harderwijk vast. Maar ook in tegengestelde richting en op de aansluitende zijwegen ontstaan soms lange files. Met de verwachte toename van het verkeer worden de problemen alleen maar groter.

Al in 2014 en 2015 liet de provincie Flevoland onderzoek doen naar een betere oplossing. Opties als een nog grotere rotonde of het terugbrengen van de verkeerslichten werden overwogen, maar uiteindelijk is gekozen voor de aanleg van een ongelijkvloerse kruising. Daarbij krijgt het verkeer op de N302 vrije doorgang. De kruisende weg - tussen Zeewolde en Biddinghuizen, gaat er overheen.  De kosten worden gescat op ruim zeven miljoen euro.

Flevoland