Volledig scherm
Rechts industrieterrein De Mars, links van het Twentekanaal het buitengebied van Eefde-West. Bewoners hebben er zorgen over hun gezondheid. © Cees Elzenga

Inwoners en huisarts uitten harde kritiek op kankeronderzoek Eefde: ‘Nutteloos en neemt de onrust niet weg’

De Eefdese oud-huisarts Herman Suichies uit harde kritiek op het kankeronderzoek dat de GGD Noord- en Oost-Gelderland heeft uitgevoerd in Eefde. Hij noemt de uitkomsten ‘nutteloos’ omdat er niet alleen gekeken is naar het aantal kankergevallen in Eefde-West, maar naar het dorp Eefde als geheel. ,,Daardoor zijn de uitkomsten van het onderzoek verdund en halen ze alles behalve de onrust onder inwoners weg”, aldus Suichies.

Onder bewoners van Eefde-West was begin dit jaar grote onrust ontstaan omdat er in hun ogen veel mensen met kanker in het gebied wonen. Eefde-West ligt net buiten het dorp Eefde en grenst direct aan industrieterrein De Mars in Zutphen. De bewoners vrezen dat de uitstoot van schadelijke stoffen door zware industrie op De Mars de oorzaak is van de vele kankergevallen. De afgelopen jaren waren er meer dan twintig kankergevallen op veertig huishoudens, het gros overleed aan de ziekte.

Gezondheidsrisico

In opdracht van de gemeenten Zutphen en Lochem heeft de GGD de afgelopen maanden onderzoek gedaan naar de gezondheidsrisico’s voor inwoners van Eefde-West. Er is een zogenoemd kankerclusteronderzoek uitgevoerd, deze is vrijdagmiddag gepresenteerd. De conclusie? Het aantal mensen met kanker in Eefde is niet hoger dan het landelijk gemiddelde. Ook de uitstoot van schadelijke stoffen door bedrijven op industrieterrein De Mars blijft binnen de wettelijke veiligheidseisen en geven geen gezondheidsrisico voor bewoners in de buurt. 

Quote

Onder de populatie inwoners die ik in mijn praktijk ontving lag het aantal kankerge­val­len schrikba­rend hoog. Zo’n 35 tot 38 procent boven het landelijk gemiddelde.

Herman Suichies, oud-huisarts in Eefde

Hoewel deze conclusie de inwoners van Eefde-West gerust had moeten stellen, is dat allerminst het geval. Zij uitten keiharde kritiek op het onderzoek, dat in hun ogen niet juist is uitgevoerd. In plaats van het aantal kankergevallen in Eefde-West (460 inwoners ) te vergelijken met het landelijke gemiddelde, hebben de onderzoekers gekeken naar kankergevallen in heel Eefde (4371 inwoners). ,,Het onderzoek is hierdoor waardeloos”, stelt voormalig huisarts Suichies. ,,Bovendien neemt het de onrust niet weg, want hieruit wordt nog steeds niet duidelijk hoe het met het aantal kankergevallen in Eefde-West zit.”

Database

De GGD heeft haar onderzoek gebaseerd op cijfers uit de database van de Nederlandse Kankerregistratie (NKR). Deze gegevens zijn zeer nauwkeurig, maar hebben als beperking dat er gekeken wordt in een 4-cijferig postcodegebied. In het geval van Eefde gaat het dan om het complete dorp. ,,Door privacywetgeving mogen individuele ziektegegevens niet worden aangeleverd op buurtniveau”, legt woordvoerder Marjon Baaij van de gemeente Lochem uit.

Dat leidt tot onbegrip bij bewoners en ook Suichies, die als huisarts iets meer dan de helft van de Eefdenaren onder zijn hoede had. ,,Onder de populatie inwoners die ik in mijn praktijk ontving lag het aantal kankergevallen schrikbarend hoog. Zo’n 35 tot 38 procent boven het landelijk gemiddelde. Ik heb deze gegevens, uiteraard geanonimiseerd, gedeeld met de GGD. Daar is niets mee gedaan, terwijl het om keiharde data gaat. Zeer bruikbaar bij het onderzoek dat nu is uitgevoerd. Ik vind het onbegrijpelijk.”

Quote

Nu wordt met dit onderzoek zand in de ogen gestrooid door een onderzoek naar heel Eefde en dat helpt niet voor het wegnemen van onrust.

Klaas Bron, bewoner

Nauwkeurig 

Ook de contactgroep Eefde-West, waarin bezorgde bewoners zich hebben verenigd, uit fundamentele kritiek op het onderzoek. ,,Op zich zijn we blij dat er onderzoek is gedaan, maar doe het grondig, gedegen en nauwkeurig voor Eefde-West”, zegt bewoner Klaas Bron. ,,Nu wordt met dit onderzoek zand in de ogen gestrooid door een onderzoek naar heel Eefde en dat helpt niet voor het wegnemen van onrust.”

Volledig scherm
Klaas Bron, inwoner van Eefde, tijdens een info-avond over het kankeronderzoek eerder dit jaar. © Arjan Gotink

Volgens Bron zijn de bezorgde inwoners niet uit op schuldigen, maar op een ‘goede toekomst voor Eefde-West waarin onze gezondheid is geborgd’. De bewoners vragen Zutphen, Lochem en de GGD daarom specifiek vervolgonderzoek te doen naar kankergevallen in Eefde-West. ,,Want dat is nog steeds niet onderzocht, terwijl daar alle redenen voor is”, aldus Bron.

Verwaarloosbaar

Nieuw onderzoek is ook wat huisarts Suichies adviseert. ,,Als ik zie dat in mijn praktijk 38 procent meer kanker voorkomt dan in de rest van Nederland, dan is dat toch zorgelijk en reden genoeg om uit te zoeken wat er aan de hand is.”

De colleges van Lochem en Zutphen zien echter geen reden voor verder onderzoek in Eefde-West. ,,Het is zinvol dat we de uitkomsten hebben voor Eefde”, zegt gemeentewoordvoerder Baaij. ,,Het onderzoek laat duidelijk zien dat het risico van de uitstoot van stoffen van de bedrijven op De Mars voor de gezondheid van inwoners van Eefde-West verwaarloosbaar is. Dat is een belangrijke conclusie.”

Volledig scherm
Het gebied in Eefde-West waar mensen zorgen hebben over het in hun ogen hoge aantal bewoners met kanker. © Anke Arts
  1. Zutphense idealist maakt uiterwaarden schoon, wie helpt hem vandaag?
    Video

    Zutphense idealist maakt uiterwaar­den schoon, wie helpt hem vandaag?

    Met zijn rijzige gestalte en opvallende outfit - oranje hesje en donkere hoed - is hij niet te missen bij het uitkijkplatform aan de Kanonsdijk in De Hoven. Henk Koskamp (58) draagt ook nog eens een witte vlag. ,,Die staat symbool voor mijn overgave aan de zeventien duurzame ontwikkelingsdoelen van de Verenigde Naties”, zegt Koskamp. Vandaag gaat hij in de uiterwaarden troep opruimen in het kader van World Cleanup Day en hij hoopt op hulp.

Zutphen